ارتودنسی یکی از روشهای موثر در اصلاح نامرتبی دندانها و ناهماهنگی فکها است که باعث بهبود عملکرد جویدن، گفتار و زیبایی لبخند میشود. این درمان میتواند مشکلاتی مثل به هم ریختگی دندانها، فاصله زیاد بین دندانها، کراسبایت و اوربایت را برطرف کند. ارتودنسی معمولاً با استفاده از براکتهای فلزی، سرامیکی یا دستگاههای نامرئی انجام میشود و طول درمان بسته به شدت مشکل و نوع دستگاه انتخابی از چند ماه تا چند سال متغیر است.
اگرچه ارتودنسی محدودیت سنی ندارد و بزرگسالان هم میتوانند از آن استفاده کنند، اما بهترین زمان برای اولین معاینه سن ۷ سالگی است. دوران طلایی برای شروع درمان معمولاً اوایل نوجوانی (قبل از بلوغ کامل استخوانی) است، زیرا فک هنوز در حال رشد است و تغییرات راحتتر اعمال میشوند.
مدت زمان درمان کاملاً به شدت ناهنجاری دندانها و نوع روش انتخابی بستگی دارد. اما به طور میانگین، پروسه درمان بین ۱.۵ تا ۲ سال زمان میبرد. در موارد خفیف یا استفاده از روشهای جدیدتر، این زمان ممکن است کوتاهتر باشد.
نصب براکتها اصلاً دردناک نیست. اما بیمار معمولاً در چند روز اول پس از نصب یا بعد از هر جلسه تنظیم (سفت کردن سیمها)، مقداری فشار یا درد خفیف احساس میکند. این درد موقتی است و با مسکنهای معمولی یا خوردن غذاهای نرم برطرف میشود.
دندانها ذاتاً تمایل به حرکت دارند. برای جلوگیری از بازگشت ناهنجاری، استفاده از نگهدارنده (Retainer) بعد از باز کردن براکتها الزامی است. اگر بیمار طبق دستور پزشک از ریتینر (ثابت یا متحرک) استفاده کند، نتیجه درمان دائمی خواهد بود.
بسیاری از افراد تصور میکنند که ارتودنسی دندان صرفاً یک درمان زیبایی برای داشتن لبخندی جذاب است. اگرچه اصلاح طرح لبخند یکی از نتایج مشهود این درمان است، اما هدف اصلی آن ارتقای سلامت دهان و دندان است. دندانهای نامرتب و روی هم رفته، فضاهای غیرقابل دسترسی ایجاد میکنند که مسواک و نخ دندان قادر به تمیز کردن آنها نیستند. این موضوع در درازمدت منجر به پوسیدگیهای شدید، بیماریهای لثه و حتی از دست دادن دندان میشود. مراجعه به یک متخصص ارتودنسی با تجربه، نه تنها به ردیف شدن دندانها کمک میکند، بلکه با اصلاح جفتشدن فکها (اکلوژن)، مشکلاتی نظیر سایش دندانها، دردهای مفصل فک و مشکلات گوارشی ناشی از بد جویدن غذا را نیز درمان میکند.
امروزه با پیشرفت تکنولوژی، روشهای درمان از حالت سنتی «سیمکشی» خارج شده و گزینههای متنوعی پیش روی بیماران است:
رایجترین و موثرترین روش که در آن براکتهای فلزی روی دندان چسبانده میشوند. این روش برای درمان ناهنجاریهای پیچیده بهترین گزینه است.
محبوبترین روش برای بزرگسالان که در آن از پلاکهای شفاف و متحرک استفاده میشود. در این روش هیچ خبری از سیم و براکت نیست و اطرافیان متوجه درمان شما نمیشوند.
مشابه روش ثابت است اما به جای براکتهای فلزی، از براکتهای همرنگ دندان استفاده میشود تا کمتر جلب توجه کند.
سیستمی پیشرفته که نیاز به کشهای رنگی ندارد و معمولاً طول درمان را کوتاهتر کرده و تعداد مراجعات به کلینیک را کاهش میدهد.
